หน้าแรก Make Text BiggerMake Text SmallerReset Text Size

กำเนิดหมู่บ้านไทย PDF พิมพ์ อีเมล์
  

กำเนิดหมู่บ้านไทย

ที่อยู่อาศัย นับเป็นปัจจัยสำคัญในการดำรงชีวิตของมนุษย์ ลักษณะที่อยู่อาศัยของแต่ละท้องถิ่นย่อมแตกต่างตามสภาพภูมิศาสตร์สิ่งแวดล้อม ภูมิอากาศ ตลอดจนวัฒนธรรมความเชื่อต่างๆ ในที่นี้จะกล่าวเฉพาะประเทศไทย

ความแตกต่างของสภาพภูมิศาสตร์ ภูมิอากาศ สิ่งแวดล้อมตลอดจนสิ่งอำนวยความสะดวกในการดำรงชีวิตของคนไทยที่เห็นได้ชัดเจน เช่น ภาคกลางพื้นที่ราบลุ่ม มีแม่น้ำลำคลองไหลผ่าน ภาคเหนือพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นภูเขาสูง ฯลฯ ลักษณะที่แตกต่างกันนี้ทำให้เกิดหมู่บ้านไทยในหลายลักษณะด้วยกัน ทั้งหมู่บ้านริมน้ำ หมู่บ้านริมทาง หมู่บ้านดอน หมู่บ้านเชิงเขา ฯลฯ

ลักษณะหมู่บ้านไทย

โดยทั่วไปหมู่บ้านไทยที่เกิดขึ้นสามารถแบ่งออกเป็น ลักษณะใหญ่ๆ ดังนี้คือ

1. ลักษณะหมู่บ้านริมแม่น้ำลำคลอง

โดยทั่วไปสภาพของหมู่จะเกิดการรวมตัวกันขึ้นโดยธรรมชาติตามลักษณะสภาพภูมิศาสตร์ อันเป็นปัจจัยสำคัญในการประกอบอาชีพ สำหรับประเทศไทย คนไทยส่วนใหญ่มีอาชีพเกษตรกรรม เช่น ทำนา ทำไร่ ทำสวน ฯลฯ ซึ่งเป็นอาชีพที่ต้องอาศัยน้ำเป็นปัจจัยสำคัญ เพราะนอกจากใช้เพื่อการเพาะปลูกแล้ว น้ำยังมีความจำเป็นสำหรับกิน อาบและเป็นเส้นทางคมนาคมจากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่งด้วย

การคมนาคมสมัยก่อนมีทั้งทางบกและทางน้ำ แต่โดยทั่วไปเส้นทางสัญจรที่สะดวกและนิยมมากที่สุดคือทางน้ำ ด้วยความสะดวกนี้จึงทำให้หมู่บ้านเกิดขึ้นตามริมแม่น้ำลำคลอง หรือที่เรียกว่า "หมู่บ้านริมน้ำ"

หมู่บ้านริมน้ำนี้มักมีชื่อขึ้นต้นคำว่า "บาง" ซึ่งในที่นี้หมายถึง หมู่บ้านหรือร้านค้าซึ่งปลูกเรียงรายไปตามแม่น้ำ ลำคลอง หรือบริเวณใกล้ทะเล เช่น บางกอกน้อย บางปลาม้า บางปะกอก ฯลฯ

เมื่อหมู่บ้านกำเนิดขึ้นแล้วสิ่งจำเป็นอื่นๆ ก็มักเกิดตามมาภายหลังได้แก่ ตลาด วัด สำหรับตลาดนั้นเป็นศูนย์กลางการแลกเปลี่ยนสินค้าซึ่งกันและกัน เช่น ครอบครัวหนึ่งมีข้าวก็นำมาแลกกับเสื้อผ้า เป็นต้น ต่อมาภายหลังจึงเปลี่ยนมาใช้เงินตราเป็นสื่อกลางในการแลกเปลี่ยนแทน

ด้วยเหตุดังกล่าวเป็นผลทำให้เกิดร้านแม่น้ำลำคลองขึ้น หมู่บ้านที่เกิดขึ้นนี้มักมีลักษณะยาวติดต่อกันไปตามความยาวของลำคลองหรือแม่น้ำ ส่วนพื้นที่ด้านหลังมักเป็นสวน และถัดจากสวนจะเป็นทุ่งนาหรือไร่

หมู่บ้านลักษณะนี้มักมีการขยายตัวไปตามความยาวของลำน้ำ ซึ่งทำให้ยากต่อการพัฒนาและการปกครอง ดังนั้น ภายในหมู่บ้านจึงมี "วัด" เป็นศูนย์กลางและมีอิทธิพลในการประสานยึดเหนี่ยวให้หมู่บ้านดำรงอยู่อย่างเป็นกลุ่มเป็นก้อน

หมู่บ้านริมน้ำดังกล่าวนี้ถ้ามีปริมาณมาก และขยายตัวโดยมีขอบเขตและคันคูแล้ว

จะกลายเป็นเมืองซึ่งมีลักษณะเรียกว่า "เมืองอกแตก" ที่หมายถึง เมืองที่มีแม่น้ำหรือลำคลองขนาดใหญ่ผ่านกลาง เช่น เมืองพิษณุโลก เป็นต้น

;แต่ถ้าเป็นหมู่บ้านที่เกิดขึ้นริมทาง ซึ่งในสมัยก่อนใช้เกวียนเป็นยานพาหนะทางบก และมีสัตว์พวกช้าง ม้า วัว ควายเป็นตัวลากจูง การเดินทางจึงมีขีดจำกัดตามกำลังความสามารถของสัตว์เหล่านั้น หากระยะทางจากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่งไกลเกินกำลังของสัตว์ ไม่สามารถไปถึงจุดหมายภายในหนึ่งวัน ก็จำเป็นต้องพักแรม พอรุ่งเช้าจึงเดินทางต่อ

บริเวณที่เกวียนมาหยุดพักแรมนี้ มักมีชาวบ้านที่อาศัยอยู่ในละแวกนั้นมาปลูกเพิงขายอาหารและสิ่งของเครื่องใช้แก่ผู้ที่สัญจรไปมารวมทั้งหาสิ่งของมาแลกเปลี่ยนด้วย ต่อมาเมื่อกิจการค้าเจริญขึ้นจึงมีชาวบ้านมาปลูกเพิงขายของเพิ่มมากขึ้นตามลำดับ เพิงคว้าขายเหล่านี้จึงขยายออกไปตามแนวยาวและเพิ่มจากหนึ่งแถวเป็นสองแถว

และเมื่อเวลาผ่านไป ผู้อยู่อาศัยมีความคุ้นเคยกับสถานที่บริเวณนั้นมากขึ้น จึงได้ปลูกเป็นเรือนถาวรขึ้นแทนเพิงค้าขาย โดยจัดพื้นที่ส่วนหนึ่งเป็นที่พักอาศัยและอีกส่วนหนึ่งเป็นที่ค้าขาย เมื่อจำนวนหลังคาเรือนมากขึ้นจึงกลายเป็นหมู่บ้านไปในที่สุด โดยด้านหลังของหมู่บ้านมักเป็นเรือกสวนไร่นา คล้ายๆ กับหมู่บ้านริมแม่น้ำลำคลอง

2. ลักษณะหมู่บ้านดอน

กรณีที่ไร่นาอยู่ห่างจากแม่น้ำลำคลอง ก็อาจมีหมู่บ้านเกิดขึ้นได้เช่นกัน แต่บริเวณที่เป็นที่ตั้งหมู่บ้านมักตั้งอยู่บนพื้นที่ซึ่งสูงกว่าไร่นา ชาวบ้านจะสร้างบ้านเรือนอยู่รวมกันเป็นกลุ่มก้อน และแยกย้ายกันออกไปทำนา

ในหมู่บ้านมักมีสระน้ำหรือบึงขนาดใหญ่เพื่อไว้กินไว้ใช้ ส่วนน้ำเพื่อการเกษตรกรรมนั้นจะได้มาจากน้ำฝนและน้ำบ่าในเดือน 11 และ 12 หมู่บ้านลักษณะนี้เรียกว่า "บ้านหรือดอน" เช่น บ้านโป่งลาน บ้านทับกระดาน บ้านโพธิ์ ดอนกลาง ดอนเจดีย์ เป็นต้น

3. ลักษณะหมู่บ้านกระจัดกระจาย

หมู่บ้านลักษณะนี้เกิดจากการวมตัวของบ้านเรือนหลายๆ หลัง ซึ่งแต่ละหลังจะอยู่อย่างกระจัดกระจายและโดดเดี่ยว กล่าวคืออยู่เป็นหลังๆ ห่างกันมาก โดยทั่วไปแล้วเรือนแต่ละหลังมักตั้งอยู่ในที่นาหรือที่สวนของตนเอง หมู่บ้านลักษณะนี้จะลำบากต่อการพัฒนา ดังจะเห็นได้จากหมู่บ้านในบางส่วนของภาคกลาง ซึ่งสภาพความเป็นอยู่ สังคม ประเพณี และความสัมพันธ์ฉันเครือญาติของหมู่บ้านจะไม้เข้มข้นเท่าหมู่บ้านลักษณะอื่นๆ

แนะนำบทความนี้ให้เพื่อน...



ความเห็นจากเพื่อนสมาชิก (0)

ยังไม่มีความคิดเห็น

แสดงความเห็น คลิกที่นี่...



mXcomment 1.0.6 © 2007-2012 - visualclinic.fr
License Creative Commons - Some rights reserved
< ก่อนหน้า   ถัดไป >
[ ย้อนกลับ]

บทความบ้านทรงไทยน่าอ่าน
การออกแบบและการตกแต่งบ้านทรงไทยสถาปัตยกรรมไทยไปต่างแดน

article thumbnail

บทความเนื้อหาโดย รองศาสตราจารย์ ดร.ภิญโญ สุวรรณคีรี (นำมาจากเนื้อหาจากบทวิทยุกระจายเสียง ปี 2546 ของ http://www.stou.ac.th)

 [ ... ]


+ อ่านเพิ่มเติม
ฤกษ์ยามและความเชื่อในการปลูกบ้านทรงไทยความเชื่อโบราณเกี่ยวกับการปลูกบ้านตามเดือน

article thumbnail

ความเชื่อโบราณเกี่ยวกับการปลูกบ้าน ต้องดูฤกษ์ ยาม ประกอบเพื่อความเป็นศิริมงคลแก่ผู้อยู่อาศัย ความเชื่ [ ... ]


+ อ่านเพิ่มเติม
องค์ประกอบและโครงสร้างบ้านทรงไทยหน้าบันบางแห่งเป็นรูปสี่เหลี่ยมซ้อนกัน หรือเรียกว่า “จั่วพรหม พักตร์” มีความหมายอย่างไร

article thumbnail

เป็นคติธรรมทางศาสนาที่สำคัญอีกประการหนึ่งของบ้านไทย เพราะจั่วพรหม พักตร์หรือจั่วหน้าพรหมเป็นความหมายข [ ... ]


+ อ่านเพิ่มเติม
การก่อสร้างบ้านทรงไทยความรู้เรื่อง "ไม้" วัสดุหลักของบ้านทรงไทย

article thumbnail

ไม้ (Wood)

ไม้เป็นผลิตภัณฑ์อันยิ่งใหญ่จากธรรมชาติ เป็นวัตถุดิบที่มีค่ายิ่ง จัดว่าเป็นวัสดุที่มีความสำคัญใ [ ... ]


+ อ่านเพิ่มเติม
ฤกษ์ยามและความเชื่อในการปลูกบ้านทรงไทยตำราฮวงจุ้ยบอกว่า บ้านลักษณะที่ใต้ถุนสูงไม่ดี จึงเกิดความสับสนว่า จะสร้างบ้านทรงไทยดีหรือไม่

article thumbnail

(บทความโดย อ.มาโนช ประภาษานนท์ เรื่อง "บ้านทรงไทย" เอกลักษณ์เฉพาะเมืองไทย)

ผมได้รับโทรศัพท์จากผู้อ่านท่านห [ ... ]


+ อ่านเพิ่มเติม
ความรู้พื้นฐานบ้านทรงไทยหนังสือ/แหล่งข้อมูลเกี่ยวกับบ้านทรงไทย


Warning: Division by zero in /home/www/virtual/bansongthai.com/htdocs/modules/mod_minifrontpage.php on line 193

Warning: Division by zero in /home/www/virtual/bansongthai.com/htdocs/modules/mod_minifrontpage.php on line 197

Warning: getimagesize(/home/www/virtual/bansongthai.com/htdocs//images/stories/bookcover15.jpg) [function.getimagesize]: failed to open stream: No such file or directory in /home/www/virtual/bansongthai.com/htdocs/modules/mod_minifrontpage.php on line 108

Warning: imagecreatefromjpeg(/home/www/virtual/bansongthai.com/htdocs//images/stories/bookcover15.jpg) [function.imagecreatefromjpeg]: failed to open stream: No such file or directory in /home/www/virtual/bansongthai.com/htdocs/modules/mod_minifrontpage.php on line 120

Warning: imagecreatetruecolor() [function.imagecreatetruecolor]: Invalid image dimensions in /home/www/virtual/bansongthai.com/htdocs/modules/mod_minifrontpage.php on line 121

Warning: imagedestroy(): supplied argument is not a valid Image resource in /home/www/virtual/bansongthai.com/htdocs/modules/mod_minifrontpage.php on line 123

Warning: imagejpeg(): supplied argument is not a valid Image resource in /home/www/virtual/bansongthai.com/htdocs/modules/mod_minifrontpage.php on line 124

Warning: imagedestroy(): supplied argument is not a valid Image resource in /home/www/virtual/bansongthai.com/htdocs/modules/mod_minifrontpage.php on line 125
article thumbnail

หนังสือและเอกสารอ้างอิงเกี่ยวกับบ้านทรงไทย เล่มต่างๆ ที่ทีมงานรวบรวมจากหน้องสมุดต่างๆ เท่าที่หาได้ สำห [ ... ]


+ อ่านเพิ่มเติม
องค์ประกอบและโครงสร้างบ้านทรงไทยบ้านไทยคือระบบการก่อสร้างสำเร็จ (Prefabricate) ยุคที่ ๑

article thumbnail

ในปัจจุบันเมื่อแรงงานหายากขึ้นและเครื่องจักรกลเข้ามามีบทบาท การก่อ สร้างบ้านจึงใช้ชิ้นส่วนสำเร็จรูปมา [ ... ]


+ อ่านเพิ่มเติม
ฤกษ์ยามและความเชื่อในการปลูกบ้านทรงไทยไม้มงคล ๙ ชนิด

article thumbnail

ไม้มงคลที่ใช้ในพิธีวางศิลาฤกษ์นี้ ใช้ในการก่อสร้างอาคารบ้านเรือน ก่อนทำการก่อสร้างนิยมทำพิธีวางศิลาฤก [ ... ]


+ อ่านเพิ่มเติม
บทความอื่นๆ

บทความที่น่าสนใจ
ชื่อเรียกส่วนประกอบต่างๆ ของเรือนไทย
ฝาเรือนไทย และรูปแบบของฝาเรือนไทย
ทำไมต้องศึกษาภูมิปัญญาสถาปัตยกรรมไทย
วิวัฒนาการบ้านทรงไทยในสมัยรัตนโกสินทร์
หนังสือ/แหล่งข้อมูลเกี่ยวกับบ้านทรงไทย
ข้อดีและข้อเสียของบ้านทรงไทย
เรือนไทยบ้านเรามีกี่ประเภท
ประเภทของเรือนไทย
กำเนิดหมู่บ้านไทย
ความเชื่อถือแต่โบราณและฤกษ์ยามในการปลูกบ้านทรงไทย
เรือนไทย เหตุผลจากภูมิปัญญาที่นำมาใช้ได้
เรือนไทยทำไมเย็น
10 จุดบ้านทรงไทยเสียทรง
อะไรคือข้อห้ามสำหรับการออกแบบบ้านไทย
จะสร้างบ้านทรงไทยสักหลัง...จะต้องทำอะไรบ้าง ?
การวัดระยะและการคำนวณปริมาตรไม้
ข้อห้ามเฉพาะสำหรับการสร้างบ้านทรงไทย
ข้อห้ามเคหะศาสตร์
เรือนไทยภาคเหนือ
เรือนไทยภาคอีสาน
เรือนไทยภาคใต้
ยลความงามเมื่อครั้งอดีตที่ "วังสวนผักกาด"
Amantee บ้านทรงไทยสวยงามเงียบสงบ
Joomla Featured Articles Module by DART Creations

กระดานสนทนา กระทู้ล่าสุด

ดูกระทู้อื่นๆ ...

ดาวน์โหลดเอกสารและซอฟแวร์

Quick Navigation


สุ่มบทความ
"กระเบื้องหางเหยี่ยว" และ "กระเบื้องว่าว” ทำไมถึงนิยมใช้กับ อาคารไทย
ทำไมเรือนไทยจึงต้องมีขนาดลานหรือชานที่กว้างขวาง
ความเชื่อโบราณเกี่ยวกับพิธียกเสาเอก
ไม้มงคล ๙ ชนิด
หำยนต์ ยามเฝ้าประตู
ยลความงามเมื่อครั้งอดีตที่ "วังสวนผักกาด"
บ้านไทยประยุกต์

รูปภาพบ้านทรงไทย

ภาพสุ่มผลงานที่ผ่านมา
เรือนไทย เกาะเสม็ด ศาลาไทย Hyatt หัวหิน เรือนไทย เกาะเสม็ด บ้านทรงไทยลายันวันเซ็ต ภูเก้ต บ้านทรงไทยบางกรวย

คุณรู้ไหม?
คุณรู้ไหม เขาคำนวณและคิดราคาไม้แปรรูปกันยังไง
บันได บ้านภาคกลาง มีกี่แบบ?
ระบบโครงสร้างเรือนไทยภาคกลางเป็นอย่างไร ?
วัสดุก่อสร้างที่นิยมใช้สร้างเรือนไทยภาคกลาง คืออะไร?
เรือนไทย แบ่งโครงสร้างออกเป็นกี่ส่วน?

ผลงานที่ผ่านมา
Random
บ้านทรงไทยลายันวันเซ็ต ภูเก้ต
Latest
เรือนไทย เกาะเสม็ด
Popular
บ้านทรงไทยบางกรวย
Top rated
บ้านทรงไทยบางกรวย

คำคม สุภาษิต

“มีดไม่ลับก็ไม่คม สมองไม่อบรมก็ไร้ปัญญา

-

วันนี้มีกิจกรรมอะไรบ้าง
February 2012
MonTueWedThuFriSatSun
0102030405
06070809101112
13141516171819
20212223242526
272829

ส่งข้อความให้ webmaster






ประกาศซื้อขายบ้าน/ที่ดิน

หมวดรายการ# ประกาศ
บ้านและที่ดิน อสังหาริมทรัพย์(1)
ทั้งหมด : (1)
 

ไฟล์สำหรับดาวน์โหลด
File Icon โบรชัวร์บ้านทรงไทยดอทคอมชุดที่1(ZIP file)
File Icon โบรชัวร์บ้านทรงไทยดอทคอม ชุดที่1 (pdf file)
File Icon แบบบ้านทรงไทย เรือนเดี่ยว (BST-S6)
File Icon แบบบ้านทรงไทย เรือนเดี่ยว (BST-S5)
File Icon แบบบ้านทรงไทย เรือนเดี่ยว (BST-S3)
File Icon แบบบ้านทรงไทย เรือนเดี่ยว (BST-S2)
File Icon แบบบ้านทรงไทย เรือนเดี่ยว (BST-S1)
File Icon แบบบ้านทรงไทย เรือนเดี่ยว (BST-S4)

บทความยอดนิยม

สุ่มผลงานที่ผ่านมา

BanBangKruai_75
Soi On Nuch_85
BanBangKruai_20
EakachaiGolf_87

Home | Services | Work Experiences | Articles | Gallery | Webboard | Download | Classified | FAQ | Contact us |
| Glossary | Web Links | Sitemap | Event Calendar | Do you know? | Recommend to friend | Civil & Archi. Glossary |
Copyright 2000 - 2005 BanSongThai.com All rights reserved.
ติดต่อสายด่วน : 08-1556-1520
อีเมล : bansongthai@gmail.com หรือ
webmaster@bansongthai.com
powered by Joomla laithai
eXTReMe Tracker