หน้าแรก arrow เรือนไทย 4 ภาค arrow เรือนไทยภาคเหนือ Make Text BiggerMake Text SmallerReset Text Size

เรือนไทยภาคเหนือ - เรือนไทยภาคเหนือ PDF พิมพ์ อีเมล์
  
ดัชนี บทความ
เรือนไทยภาคเหนือ
1.ภูมิศาสตร์การตั้งถิ่นฐาน
2.เรือนล้านนาแบบต่าง ๆ
3.ลักษณะสภาพแวดล้อมเรือนล้านนาดั้งเดิม
4.องค์ประกอบของเรือนล้านนา
5.ความเชื่อเรื่องผีบรรพบุรุษกับการแบ่งเนื้อที่เรือน
3. ลักษณะสภาพแวดล้อมเรือนล้านนาดั้งเดิม

ภายในบริเวณบ้านของเรือนล้านนาแต่ละหลังจะมีเนื้อที่ว่างเป็นลานดินกว้าง ภาษา พื้นเมืองเรียกว่า “ข่วงบ้าน” เป็นลานอเนกประสงค์ที่เชื่อมทางเดินเข้าสู่ตัวบ้าน และเชื่อมต่อมายังทางเดินสู่ลานดินข้างเคียงใช้เป็นที่เล่นของเด็ด ๆ และตากพืชผลทางการเกษตร
ลานดินนี้เมื่อถึงคราวเช่นสรวงผีบรรพบุรุษของกลุ่มชนที่นับถือ”ผีมดผีเม็ง” จะใช้เป็นบริเวณปลูกปะรำ หรือ “ผาม” ในภาษาเหนือ เพื่อทำพิธีฟ้อนผี หากบ้านไหนที่มีลูกชายบวชพระหรือบวชเณรก็จะสร้าง”ห้างซอ”(เวทียกพื้นสูงประมาณเมตรกว่า) ไว้ตรงบริเวณลานดินที่ร่มรื่น เพื่อให้”ช่างซอ”(กลุ่มนักขับลำนำแบบหมอลำ) ขึ้นไปขับลำนำกล่อมขวัญ”ลูกแก้ว” (นาค)
และเมื่อถึงคราวที่คนในครอบครัวเสียชีวิตลงก็จะใช้ลานดินนี้เป็นบริเวรตั้ง “ปราสาท” (บุษบกพื้นบ้านทำด้วยไม้และกระดาษ)เพื่อตั้งศพและชักลากไปสู่ป่าช้า (ที่ภาษาพื้นเมืองเรียกว่า “ป่าเฮ่ว”)ลานดินนี้เจ้าของบ้านจะต้องเก็บกวาดใบไม้แห้งและขยะให้เรียบร้อย หากบ้านใดปล่อยให้รกสกปรกจะถูกตำหนิจากเพื่อนว่าเป็นคนเกียจคร้าน
บริเวณริมลานดินนิยมปลูกไม้ยืนต้นขนาดใหญ่รายล้อมไว้ ส่วนมากเป็นไม้ผลสำหรับรับประทานและให้ร่มเงาแก่ลาน นอกจากนี้ตามคาคบไม้ ชาวบ้านยังนิยมนำกล้วยไม้ป่ามาปลูกประดับเพื่อความสวยงาม
โดยทั่วไปลานดินจะอยู่ส่วนหน้าของบริเวณบ้านชิดกับถนน ตัวบ้านจะปลูกร่นเข้ามาทางข้างหลังของลานดิน ลานหน้าบ้านนี้จะนิยมปลูกไม้ยืนต้นที่มีดอก ส่วนบริเวณหลังบ้านจะเป็นสวนผลไม้ยืนต้น รวมถึงพืชสวนครัวคลุมดิน

สำหรับการแบ่งอาณาเขตของแต่ละบ้านใช้วิธีล้อมรั้วด้วยไม้ไผ่สานขัดกันเป็นตาโปร่ง มีการเปิดช่องทะลุสู่บริเวณบ้านข้างเคียงต่อเนื่องกัน โดยรั้วที่กั้นอาณาเขตบ้านแบ่งออกเป็น 3 ชนิด คือ

1. รั้วสลาบ เป็นรั้วไม้ไผ่ชนิดหนึ่งที่แข็งแรงที่สุด มีลักษณะเป็นรั้วไม้ไผ่ขัดแตะตามแนวตั้งขัดชิดกันแน่น นิยมใช้เป็นรั้วหน้าบ้านชิดถนน
2. รั้วตาแสง เป็นรั้วไม้ไผ่ขัดเป็นตารูปตารางสี่เหลี่ยมโปร่ง ๆ ส่วนใหญ่ใช้เป็นรั้วข้างและ รั้วหลังบ้าน
3. รั้วตั้งป่องเป็นรั้วโปร่งใช้ไม้รวกลำเล็ก ๆ มาวางสอดกับเสารั้วไม้เนื้อแข็งในแนวนอน ห่างกันราวคืบกว่า ๆ รั้วชนิดนี้เป็นรั้วชั่วคราวเพื่อรอเปลี่ยนเป็นรั้วตาแสงหรือรั้วสลาบในคราว ต่อไป ตามขอบรั้วนิยมปลูกไม้พุ่ม ไม้ดอก และไม้เลื้อยที่เป็นพืชกินได้เช่น บวบ ตำลึง ถั่วพู มะระพื้นเมือง ฯลฯ มีกระถินและชะอมปลูกแซมเป็นระยะ ส่วนรั้วข้างบ้านนิยมปลูกไผ่เลี้ยงและไผ่รวกเป็นแนวกั้นอาณาเขต ภายในบริเวณบ้านจะประกอบด้วยตัวเรือน ยุ้งข้าว บ่อน้ำ ครกตำข้าว และห้องอาบน้ำที่ชาวเหนือเรียกว่า “ต๊อมอาบน้ำ” ใกล้กับบ่อน้ำท้ายบ้านจะเป็นเล้าหมู คอกวัว และคอกควาย และมีโรงเก็บฟางแห้งสำหรับเป็นอาหารของวัวควาย บริเวณคอกวัวควายนี้ภาษาพื้นเมืองเรียกว่า “แล่งวัวควาย”

สำหรับบ้านในย่านเขตเมืองจะไม่มีแล่งวัวควาย เพราะไม่ได้ทำนาตรงบริเวณรั้วบ้าน ใกล้ประตูบ้านจะสร้างเป็นเรือนหรือชั้นเล็ก ๆ สำหรับวางหม้อน้ำพร้อมทั้งกระบวย เพื่อให้ผู้สัญจรไปมาได้ตักดื่ม ถือเป็นการสร้างบุญกุศล ซึ่งภาษาเหนือเรียกว่า “ตานน้ำ”

ส่วนบริเวณที่ดินด้านหัวนอนจะตั้งศาลผีบรรพบุรุษไว้เรียกว่า”หอผีปู่ย่า” ซึ่งจะมีเฉพาะบางบ้านเท่านั้น บริเวณท้ายบ้านเป็นสวนครัวหรือ “สวนฮี้” มีการกั้นรั้วไม้ไผ่สานเพื่อป้องกันเป็ด ไก่ สุนัข เข้าไปทำลายพืชผล

บริเวณรอบ ๆ บ่อน้ำจะปลูกไม้พุ่มไม้ดอก และพืชคลุมดินที่ใช้ปรุงอาหาร ส่วนใหญ่เป็นผักที่ใช้รับประทานกับลาบ เช่น ชะพลู สะระแหน่ ผักไผ่ ฯลฯ ซึ่งนอกจากเป็นการประดับบริเวณให้สวยงามและใช้บริโภคแล้วยังใช้ป็นส่วนบังสายตาในขณะอาบน้ำ โดยมีการทำร่องน้ำจากที่อาบน้ำให้ไหลเข้าสู่บริเวณสวนครัว

นอกจากนั้น ตามบริเวณขอบบ่อยังปลูกข่า ไพล กระชาย ขมิ้น สลับไว้บริโภคและดูดซับน้ำทิ้งจากบริเวณอาบน้ำ ทำให้สภาพแวดล้อมไม่เกิดการเน่าเสีย อีกทั้งมีการปลูกไม้ผล ยืนต้นบริเวณบ่อน้ำบังแสงแดดส่องเพื่อรักษาน้ำในบ่อให้เย็นอีกด้วย




ความเห็นจากเพื่อนสมาชิก (2)
โดย nooluck sanzo, on 04-10-2011 08:23, , Registered
ชอบมากค่ะ และขอขอบพระคุณสำหรับไอเดียสวยๆ กำลังสร้างบ้านค่ะ :) :) ;) ;) ;) :eek :eek :eek :eek :eek
 
» แจ้งข้อคิดเห็นนี้ไปยังผู้ดูระบบ
» ตอบข้อคิดเห็นนี้...

โดย PLOY, on 18-03-2010 11:26, , Guest
บ้านสวยมาก อยากมีอย่างเขาบ้างจัง :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek :eek
 
» แจ้งข้อคิดเห็นนี้ไปยังผู้ดูระบบ
» ตอบข้อคิดเห็นนี้...

แสดงความเห็น คลิกที่นี่...



mXcomment 1.0.6 © 2007-2012 - visualclinic.fr
License Creative Commons - Some rights reserved
< ก่อนหน้า   ถัดไป >

บทความบ้านทรงไทยน่าอ่าน
องค์ประกอบและโครงสร้างบ้านทรงไทย"ปั้นลม" คืออะไร

article thumbnail

ปั้นลม คือ ไม้แผ่นแบนติดอยู่ปลายแปหัวเสา เป็นรูปสามเหลี่ยมบริเวณหน้า จั่วของเรือนไทย ทำหน้าที่กันลมไม่ใ [ ... ]


เรือนไทย 4 ภาคบ้านไทยสี่ภาค

article thumbnail


บาความนี้นำมาจากเวบของอุทยานหุ่นขี้ผึ้งสยามมีบทความและรูปภาพบ้านทรงไทยสี่ภาคซึ่ง บ้านไทยสี่ภาคนี้ เป็ [ ... ]


เรือนไทย 4 ภาคเรือนไทยภาคอีสาน

article thumbnail

การสร้างบ้านของชุมชนในภูมิภาคตะวันออกเฉียงใต้ตั้งแต่สมัยโบราณมักเลือกทำเลที่ตั้งอยู่ตามที่ราบลุ่มที่ [ ... ]


ความรู้พื้นฐานบ้านทรงไทย"เติ๋น" คืออะไร

article thumbnail

ตามคติความเชื่อของคนไทยล้านนา เรือนไทยล้านนาจะแบ่งบริเวณบ้านออก เป็น ๒ ส่วน คือ “ส่วนใน” ซึ่งเป็นบริเว [ ... ]


ฤกษ์ยามและความเชื่อในการปลูกบ้านทรงไทยการจัดวางบ้าน

article thumbnail

บทความนี้นำมาจาก คมชัดลึก คิดว่ามีประโยชน์ในการจัดวางบ้านให้ถูกต้องเหมาะสม คิดว่าเป็นทั่วๆไปตามหลักของ [ ... ]


แนะนำบ้านทรงไทยเด่นเยี่ยมบ้าน "จิม ทอมป์สัน" เรือนไทยกลางกรุง

article thumbnail

(ข้อมูลจาก ผู้จัดการออนไลน์ 6 กันยายน 2548)

มีฝรั่งคนหนึ่งที่ฉันอยากจะแนะนำให้รู้จัก...

เขาชื่อว่า เจมส [ ... ]


องค์ประกอบและโครงสร้างบ้านทรงไทยฝาเรือนไทย และรูปแบบของฝาเรือนไทย

article thumbnail


มาแล้วครับ เรื่องราวของฝาทรงไทย ที่หลายคนอยากทราบ บางคนอาจจะไม่ทราบเลยครับว่าฝาของเรือนไทยมีกี่แบบ กี่ [ ... ]


ความรู้พื้นฐานบ้านทรงไทยบ้านไทยสำหรับคนธรรมดากับบ้านไทยสำหรับคหบดี มีความแตก ต่างกันอย่างไร

article thumbnail

บทความเรื่อง "บ้านไทยสำหรับคนธรรมดากับบ้านไทยสำหรับคหบดี มีความแตก ต่างกันอย่างไร" โดยคุณยอดเยี่ยม เทพธร [ ... ]


บทความอื่นๆ

ดาวน์โหลดเอกสารและซอฟแวร์

Quick Navigation


สุ่มบทความ

คุณรู้ไหม?

ส่งข้อความให้ webmaster






บทความยอดนิยม

สุ่มผลงานที่ผ่านมา

BanKhunTon_21
ratchburi_57
งานบ้านทรงไทยที่กัวลาลัมเปอร์_94
layansunset_48

Home | Services | Work Experiences | Articles | Gallery | Webboard | Download | Classified | FAQ | Contact us |
| Glossary | Web Links | Sitemap | Event Calendar | Do you know? | Recommend to friend | Civil & Archi. Glossary |
Copyright 2000 - 2005 BanSongThai.com All rights reserved.
ติดต่อสายด่วน : 08-1556-1520
อีเมล : bansongthai@gmail.com หรือ
webmaster@bansongthai.com
powered by Joomla laithai
eXTReMe Tracker